Perikelen bij de HTM in de vorige eeuw

Als je zoals de HTM jaarlijks vele duizenden kilometers aflegt met bus en tram is het niet gek als er af en toe wat fout gaat. Een aanrijding hier of daar, een ontsporing, een bus die niet verder wil of een sein-of wisselstoring kunnen je dagelijks parten spelen.

Anno 2019 is de HTM voorzien van een modern wagenpark met goed geoutilleerde hulpvoertuigen.  In no-time is een onwillig voertuig weggesleept of is een, door een vrachtwagen met giek neergemaaide bovenleiding weer opgehangen en kan de dienst worden voortgezet.

Ook de ANWB stelt zijn diagnose tegenwoordig met een laptop en de handen van de monteurs zijn tegenwoordig schoner dan die van een operatieassistent ( maar nu chargeer ik uiteraard.)

In de jaren ’50 van de vorige eeuw ging het allemaal nog niet zo gladjes. In die jaren reed mijn goede vriend Jan Blankwaard op zijn fiets door Den Haag. Hij was met hetzelfde virus besmet als uw auteur van deze stukjes: het openbaar vervoer was zijn grote passie. Calamiteiten die hij onderweg tegenkwam werden vastgelegd met zijn zwart-witcamera, wat een mooi tijdsbeeld opleverde. Na zijn overlijden erfde ik zijn fotowerk, zodat ik u vandaag mee terug kan nemen naar de jaren ’50 toen geluk nog heel gewoon was en werken op straat Spartaans.

Het is 30 december 1960 als wandelaars in de Jan Hendrikstraat worden opgeschrikt door een luide knal. Het blijkt een bus van lijn 22 op weg naar Scheveningen die linksvoor een klapband heeft. Het gaat hier om een Kromhoutbus uit de serie 34-75 die in 1950 in dienst kwam. De bus was hier een jaar voor zijn afvoer. Al snel arriveren de hulpdiensten met een heuse Ford Taunus huifwagen.  Gelukkig is het verkeer nog niet zo intens als tegenwoordig en de twee storingsmonteurs zetten de bus op de krik en vervangen het verloren gegane voorwiel voor een reserve-exemplaar. Op de achtergrond zien we de befaamde sleutelhandel de Verenigde Sleutelbedrijven dat er dus al vele tientallen jaren gevestigd was.  Volgens mij kun je hier tegenwoordig je tanden laten bleken.

Bus 41 krijgt een nieuw voorwiel zoals we zien op 30-12-1960 in de Jan Hendrikstraat.

Dan gaan we naar 6 maart 1960 waar een erg leuk tafereel zich afspeelt voor het oog van de camera. We bevinden ons op het Hollands Spoor waar AEC-bus 552 er geen zin meer in heeft. De pas 2 jaar oude stadsbus heeft er midden op het kruispunt met de Stationsweg de brui aan gegeven. Om een enorme opstopping op dit verkeersknooppunt te voorkomen  zijn een aantal collegae opgetrommeld en met vereende krachten wordt het onwillige voertuig met een gewicht van 10 ton verplaatst naar een rustig plekje langs het trottoir. Tenminste daar gaan we van uit, want de garage aan de Viaductweg lag maar een paar kilometer verder, dus wellicht hebben de heren de bus via de Parallelweg naar de werkplaats geduwd.

Tenslotte nog een plaatje van een aanrijding.  Het nieuwe jaar 1964 begint niet goed voor de bestuurder van deze Ford Taunus. We bevinden ons wederom op het Hollands Spoor.  Het Stationsgebouw ziet u op de achtergrond. Een HTM bus is minstens 10 meter lang, tegenwoordig zelfs 12 meter en daarom moet de bocht ruim genomen worden. Soms zien automobilisten met haast hun kans schoon de bocht af te snijden en snel voor de bus te piepen. Hierbij wordt dan vergeten dat de achterzijde van de bus nog in de bocht zit, maar de voorzijde 10 meter verder al  weer  op zijn baan is. En dan gebeuren en vervelende dingen zoals de foto ons laat zien. Bus 545, een AEC Verheul heeft de Ford in de flank geraakt en de boel zit muurvast. Het toegestroomde publiek ziet er de lol wel van in, maar de Taunus zal ongetwijfeld een akelige schade hebben opgelopen.

Ruurd Berendes (tekst)

Jan Blankwaard (foto’s)

Recente berichten